Giải bài toán “khát” thợ giỏi cho thị trường
Thị trường xây dựng và phát triển đô thị đang có nhiều thay đổi. Quá trình chuyển đổi số đưa các công nghệ AI, BIM, GIS và Digital Twin vào nhiều công đoạn của dự án. Doanh nghiệp vì thế cần đội ngũ nhân sự có nền tảng chuyên môn vững vàng, đồng thời có khả năng tiếp cận và làm chủ công nghệ mới. Với lĩnh vực kiến trúc, quy hoạch và xây dựng, năng lực chuyên môn còn phải gắn với tư duy thẩm mỹ, hiểu biết về văn hóa, môi trường và trách nhiệm đối với cộng đồng.
Trải qua 50 năm phát triển, UAH đã đào tạo 35.182 người tốt nghiệp, gồm 14.577 kiến trúc sư, 14.950 kỹ sư và 5.655 cử nhân. Ở bậc sau đại học, Nhà trường đào tạo 1.836 thạc sĩ và 44 tiến sĩ. Nguồn nhân lực này đang tham gia vào nhiều lĩnh vực chuyên môn, từ tư vấn thiết kế, quy hoạch, xây dựng đến nghiên cứu và quản lý.
Môi trường đào tạo tại UAH chú trọng kết hợp kiến thức chuyên môn, tư duy thiết kế và năng lực giải quyết các vấn đề thực tiễn
Để đáp ứng yêu cầu thực tiễn, Nhà trường chú trọng phương pháp đào tạo gắn với thực hành. Sinh viên được rèn luyện thông qua đồ án, xưởng thiết kế và các hoạt động chuyên môn. Môi trường học tập khuyến khích trao đổi, tranh luận giữa giảng viên và người học. Từ năm 2022, UAH đưa yêu cầu thực tập tối thiểu 8 tín chỉ vào chương trình đào tạo trước khi sinh viên thực hiện đồ án tốt nghiệp. Quy định này tạo điều kiện để người học tiếp xúc với môi trường làm việc thực tế tại doanh nghiệp. Sinh viên có cơ hội tìm hiểu quy trình triển khai dự án, vận dụng kiến thức chuyên ngành và nhận diện những yêu cầu cụ thể của nghề nghiệp.
Trước sự phát triển nhanh của công nghệ, UAH định hướng tích hợp AI, BIM, GIS và các công cụ số vào hoạt động đào tạo, nghiên cứu. Tuy nhiên, công nghệ không thay thế tư duy và trách nhiệm của người làm nghề. Nhà trường chú trọng rèn luyện khả năng phân tích, lập luận và đánh giá của sinh viên. Chia sẻ về định hướng đào tạo trong bối cảnh mới, PGS.TS.KTS Phạm Trọng Thuật - Hiệu trưởng UAH nhấn mạnh: “Công nghệ sẽ tiếp tục thay đổi rất nhanh. Vì vậy, mục tiêu của UAH là đào tạo những người có khả năng thích ứng và làm chủ công nghệ trên nền tảng kiến thức chuyên môn vững vàng, tư duy độc lập và bản lĩnh nghề nghiệp. Đánh giá sinh viên trong bối cảnh mới cần chú trọng hơn đến quá trình tư duy, khả năng lập luận và trách nhiệm đối với các quyết định thiết kế”.
Bên cạnh năng lực công nghệ, Nhà trường tiếp tục bồi đắp ba giá trị cốt lõi trong đào tạo: nền tảng chuyên môn vững vàng, tinh thần tự do sáng tạo và trách nhiệm nghề nghiệp với con người, môi trường, văn hóa địa phương.
Mô hình hợp tác “ba nhà”: Kết nối nguồn lực, thúc đẩy phát triển
Đào tạo nguồn nhân lực đáp ứng nhu cầu xã hội không thể là nhiệm vụ riêng của các cơ sở giáo dục. Nhà nước giữ vai trò định hướng chính sách và xác lập các mục tiêu phát triển. Nhà trường đảm nhiệm đào tạo, nghiên cứu và cung cấp tri thức chuyên môn. Doanh nghiệp phản ánh nhu cầu của thị trường, tham gia đào tạo và tiếp nhận nguồn nhân lực.
Ghi nhận những đóng góp của Nhà trường, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Phạm Minh Hà cho biết: “Những đóng góp của Trường Đại học Kiến trúc Thành phố Hồ Chí Minh đã gắn liền với quá trình phát triển của ngành Xây dựng và nhiều địa phương, đặc biệt tại khu vực phía Nam. Đội ngũ giảng viên, nhà khoa học và các thế hệ người học của Nhà trường đã tham gia vào nhiều lĩnh vực chuyên môn, từ đào tạo, nghiên cứu đến tư vấn quy hoạch, thiết kế và phát triển hạ tầng”.
Thứ trưởng Bộ Xây dựng Phạm Minh Hà tặng cờ thi đua cho Nhà trường
Bộ Xây dựng giao đề bài cho Nhà trường tiếp tục phát huy thế mạnh đào tạo và nghiên cứu, tham gia giải quyết những vấn đề phát triển đô thị, hạ tầng tại khu vực phía Nam và Đồng bằng sông Cửu Long. Đồng thời, UAH tăng cường đóng góp chuyên môn vào quá trình xây dựng cơ chế, chính sách, quy chuẩn và tiêu chuẩn kỹ thuật của ngành Xây dựng.
Ở phía doanh nghiệp, UAH mở rộng hợp tác trên nhiều lĩnh vực đào tạo. Mạng lưới kết nối không chỉ giới hạn ở kiến trúc và xây dựng mà còn mở rộng sang quy hoạch, kiến trúc cảnh quan, kỹ thuật hạ tầng đô thị và mỹ thuật ứng dụng. Doanh nghiệp tham gia thông qua hoạt động góp ý chương trình đào tạo, hướng dẫn đồ án, tổ chức hội thảo, workshop, tiếp nhận sinh viên thực tập và hỗ trợ trang thiết bị phục vụ giảng dạy.
Doanh nghiệp có thêm cơ hội tiếp cận tri thức và nguồn nhân lực trẻ. Nhà trường có điều kiện đưa những yêu cầu thực tế vào hoạt động đào tạo và nghiên cứu. Người học được trải nghiệm môi trường nghề nghiệp ngay trong quá trình học tập. Một ví dụ cho cách tiếp cận hợp tác đa bên là Festival Thiết kế và Nghệ thuật Đà Lạt (DDAA 2026). Chương trình kết nối Nhà trường, giảng viên, sinh viên, doanh nghiệp và chính quyền địa phương trong các hoạt động học thuật, sáng tạo và thực hành. Những vấn đề về bảo tồn di sản, phát triển không gian sáng tạo và khai thác giá trị đô thị được đặt ra dưới góc nhìn liên ngành. Qua đó, hoạt động đào tạo và nghiên cứu có thêm cơ hội gắn với bối cảnh địa phương, trong khi doanh nghiệp và cộng đồng có thể tham gia vào quá trình hình thành ý tưởng, giải pháp.
Festival Thiết kế và Nghệ thuật Đà Lạt (DDAA 2026) với sự tham gia của 9 trường đại học tại Tu viện Biển Đức, nay là Trung tâm Đào tạo cơ sở Đà Lạt UAH
Sau 50 năm phát triển, UAH có nền tảng về đội ngũ, kinh nghiệm đào tạo và mạng lưới hợp tác để tiếp tục mở rộng đóng góp cho xã hội. Trong giai đoạn mới, chất lượng nguồn nhân lực phụ thuộc ngày càng nhiều vào khả năng kết nối giữa chính sách, tri thức và thực tiễn sản xuất. Việc thúc đẩy mô hình Nhà nước - Nhà trường - Doanh nghiệp vì vậy có ý nghĩa thiết thực đối với cả ba bên. Đây cũng là hướng để UAH tiếp tục nâng cao chất lượng đào tạo, phát triển nghiên cứu ứng dụng và đóng góp nguồn lực chuyên môn cho quá trình phát triển đô thị, hạ tầng và kinh tế đất nước./.
PV.
