Với Thái Nguyên – trung tâm công nghiệp quan trọng của vùng trung du và miền núi phía Bắc thì đầu tư hạ tầng giao thông không chỉ là yêu cầu phát triển trước mắt mà còn là chiến lược dài hạn để nâng cao năng lực cạnh tranh, thu hút dòng vốn chất lượng cao và hiện thực hóa mục tiêu trở thành một trong những cực tăng trưởng quan trọng của khu vực và vùng Thủ đô Hà Nội trong giai đoạn mới.

Xác định mục tiêu đến năm 2030 trở thành một trong những trung tâm kinh tế công nghiệp hiện đại của khu vực trung du, miền núi phía Bắc và vùng Thủ đô Hà Nội, tỉnh Thái Nguyên đang dành nguồn lực lớn để phát triển hệ thống giao thông đồng bộ, hiện đại, có tính kết nối cao, tạo lợi thế cạnh tranh bền vững trong thu hút đầu tư.

“Trong giai đoạn phát triển mới, hạ tầng giao thông chính là ‘chìa khóa vàng’ mở ra cánh cửa tăng trưởng nhanh và bền vững. Khi giao thông được đầu tư đồng bộ, hiện đại, không chỉ tạo thuận lợi cho lưu thông hàng hóa, giảm chi phí logistics mà còn mở rộng không gian phát triển đô thị, công nghiệp, dịch vụ và nâng cao sức hấp dẫn của môi trường đầu tư địa phương”. Đó là khẳng định của ông Phạm Quang Anh, Giám đốc Sở Xây dựng tỉnh Thái Nguyên khi trao đổi về vai trò của hạ tầng giao thông trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.

Hiện nay, hệ thống giao thông của tỉnh sau sáp nhập gồm 748,7km đường quốc lộ; 989,2km đường tỉnh; hơn 12.077km đường đô thị, đường xã, thôn, xóm. Đây là nền tảng quan trọng để Thái Nguyên tiếp tục mở rộng không gian phát triển và tăng cường liên kết vùng.

Trong bối cảnh cạnh tranh thu hút đầu tư ngày càng quyết liệt, giao thông không còn đơn thuần là hạ tầng kỹ thuật mà đã trở thành thước đo năng lực phát triển của địa phương. Một hệ thống giao thông thuận lợi giúp doanh nghiệp giảm chi phí vận tải, rút ngắn thời gian lưu thông hàng hóa, tiếp cận nhanh hơn với thị trường tiêu thụ và chuỗi cung ứng. Đây cũng là yếu tố hàng đầu mà các nhà đầu tư lớn cân nhắc khi lựa chọn điểm đến.

Từ thực tiễn đó, Thái Nguyên đang tập trung nghiên cứu và xúc tiến hàng loạt dự án giao thông chiến lược với tổng mức đầu tư hàng chục nghìn tỷ đồng, mở ra các hành lang phát triển mới cho công nghiệp, đô thị và du lịch. Tiêu biểu là dự án Đường Hồ Núi Cốc – tuyến giao thông du lịch sinh thái trọng điểm dài khoảng 38km, tổng mức đầu tư hơn 4.600 tỷ đồng. Tuyến đường không chỉ phát huy giá trị cảnh quan du lịch vùng hồ mà còn góp phần định hình lại không gian đô thị phía Tây thành phố Thái Nguyên, tạo động lực phát triển cho dịch vụ, thương mại và bất động sản.

Cùng với đó, tuyến đường liên kết Thái Nguyên – Tuyên Quang dài 30km, tổng mức đầu tư gần 4.000 tỷ đồng, được thiết kế theo tiêu chuẩn đường ô tô cấp II với vận tốc 100km/h, sẽ hình thành trục kết nối liên tỉnh hiện đại, thông suốt với Bắc Ninh, Phú Thọ và Tuyên Quang. Đây là tuyến động lực quan trọng trong hoàn thiện mạng lưới giao thông huyết mạch khu vực trung du miền núi phía Bắc.

Đặc biệt, giai đoạn 2025–2030 được xác định là thời kỳ bứt phá mạnh mẽ khi Thái Nguyên tập trung triển khai ba tuyến cao tốc chiến lược mang tính lan tỏa vùng.

Cao tốc CT.07 (Hà Nội – Thái Nguyên – Chợ Mới) với tổng chiều dài hơn 100km, tổng mức đầu tư gần 16.800 tỷ đồng sẽ rút ngắn đáng kể thời gian kết nối với Thủ đô Hà Nội, đồng thời mở rộng không gian giao thương với các tỉnh trung du phía Bắc.

Cao tốc Thái Nguyên – Cao Bằng với tổng vốn đầu tư dự kiến gần 30.000 tỷ đồng không chỉ mang ý nghĩa phát triển kinh tế mà còn có vai trò chiến lược về quốc phòng – an ninh, phát triển vùng biên giới và hành lang kinh tế Đông – Tây.

Trong khi đó, cao tốc Lạng Sơn – Thái Nguyên với chiều dàu khoảng 120 km, vốn 29.000 tỷ đồng sẽ kết nối trực tiếp với các cửa khẩu quốc tế phía Bắc, hình thành trục logistics quan trọng, mở rộng xuất khẩu và thúc đẩy hội nhập. Tuyến đường đồng thời góp phần hoàn thiện hạ tầng, tăng liên kết vùng, giảm thời gian, chi phí vận tải, qua đó mở rộng không gian phát triển và nâng cao sức hút đầu tư.

Phối cảnh cao tốc Lạng Sơn - Thái Nguyên

“Mỗi tuyến đường hoàn thành không chỉ giải quyết bài toán đi lại mà còn mở ra một trục tăng trưởng mới. Giao thông đi trước một bước thì công nghiệp, đô thị và dịch vụ sẽ có điều kiện phát triển nhanh hơn, bền vững hơn”, ông Phạm Quang Anh nhấn mạnh.

Bên cạnh đầu tư xây mới, ngành Xây dựng cũng tập trung nâng cao hiệu quả quản lý, khai thác và bảo trì kết cấu hạ tầng hiện có; tăng cường ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số trong quản lý và điều hành giao thông; đồng thời phối hợp chặt chẽ với các ngành, địa phương trong bảo đảm trật tự, an toàn giao thông, giảm ùn tắc và tai nạn.

Ở khu vực nông thôn, giao thông tiếp tục được ưu tiên nâng cấp theo hướng đồng bộ với mục tiêu xây dựng nông thôn mới nâng cao. Việc lồng ghép nguồn vốn đầu tư công với các chương trình mục tiêu quốc gia, cùng với huy động nguồn lực xã hội hóa đã giúp nhiều tuyến đường liên xã, liên thôn được mở rộng, góp phần thu hẹp khoảng cách phát triển giữa thành thị và nông thôn.

Trong điều kiện nhu cầu đầu tư ngày càng lớn, bài toán đặt ra không chỉ là đầu tư nhiều hơn mà còn phải đầu tư hiệu quả hơn. Theo đó, Thái Nguyên xác định rõ ưu tiên nguồn lực cho các công trình giao thông trọng điểm có tính kết nối vùng, kết nối khu công nghiệp – đô thị – nông thôn, tạo sức lan tỏa mạnh mẽ cho toàn nền kinh tế.

Hạ tầng giao thông không chỉ là những con đường mới mở mà chính là con đường dẫn tới tăng trưởng. Khi giao thông được đầu tư đúng hướng, dòng vốn đầu tư sẽ được khơi thông, doanh nghiệp có thêm niềm tin để mở rộng sản xuất, địa phương có thêm dư địa phát triển và người dân được thụ hưởng thành quả rõ rệt hơn.

Với quyết tâm chính trị cao, tư duy đổi mới và hành động quyết liệt, Thái Nguyên đang từng bước biến lợi thế vị trí địa lý thành lợi thế cạnh tranh thực chất; biến hạ tầng giao thông thành động lực tăng trưởng dài hạn. Từ những tuyến đường hôm nay, một không gian phát triển mới đang dần hình thành, tạo nền móng vững chắc để tỉnh bứt phá mạnh mẽ trong tương lai.

Tuấn Thành