Theo thông tin từ Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Thái Nguyên, đến ngày 27/4/2026, toàn tỉnh đã có 91/92 xã, phường xây dựng kế hoạch bố trí địa điểm, cơ sở vật chất và tài nguyên thông tin phục vụ mô hình. Trong đó, 39 địa phương đã chính thức ra mắt và đưa vào hoạt động; 41 địa phương dự kiến hoàn thành trước ngày 30/4; 11 địa phương còn lại phấn đấu hoàn thành trong tháng 5/2026.

Đây không chỉ là con số về tiến độ triển khai, mà còn cho thấy quyết tâm rất rõ của tỉnh trong việc xây dựng thiết chế văn hóa mới ngay tại cơ sở, nơi người dân có thể tiếp cận tri thức, giao lưu văn hóa và tăng cường gắn kết cộng đồng.

Điểm đáng chú ý là nhiều địa phương đã chủ động huy động nguồn lực tại chỗ, đẩy mạnh xã hội hóa để triển khai mô hình. Không chờ đợi hoàn toàn vào ngân sách nhà nước, các xã, phường đã linh hoạt tranh thủ sự đồng hành của doanh nghiệp, tổ chức xã hội, các hội đoàn thể và người dân để bổ sung sách, trang thiết bị, hoàn thiện không gian sinh hoạt văn hóa cộng đồng.

Cùng với đó, công tác tuyên truyền được triển khai đồng bộ, mạnh mẽ. Nhiều tin, bài đã được đăng tải trên các cơ quan báo chí Trung ương và địa phương, phản ánh kịp thời quá trình triển khai mô hình, góp phần lan tỏa văn hóa đọc trong cộng đồng. Hệ thống truyền thanh cơ sở, cổng thông tin điện tử và các nền tảng mạng xã hội cũng được phát huy hiệu quả, giúp chủ trương nhanh chóng đi vào đời sống.

Để thúc đẩy văn hóa đọc phát triển thực chất, Thư viện tỉnh Thái Nguyên đã tăng cường hướng dẫn chuyên môn, trao đổi nghiệp vụ, đồng thời luân chuyển 900 đầu sách với 1.700 bản sách tới gần 15 điểm thư viện cơ sở. Đây là nguồn tài nguyên quan trọng, tạo nền tảng ban đầu để các thư viện địa phương hoạt động hiệu quả.

Không dừng lại ở thư viện truyền thống, tỉnh còn chú trọng phát triển thư viện số – một bước đi phù hợp với xu thế chuyển đổi số hiện nay. Thư viện tỉnh đã phối hợp với Trung tâm Số – Đại học Thái Nguyên tư vấn, triển khai các giải pháp thư viện số, giúp người dân, đặc biệt là thanh thiếu niên và học sinh, dễ dàng tiếp cận, tra cứu và khai thác thông tin mọi lúc, mọi nơi.

Phát triển mô hình thư viện số tại Thái Nguyên là hướng đi phù hợp với xu thế hiện nay

Đáng chú ý, mô hình thư viện cộng đồng tại Thái Nguyên không được nhìn nhận như một thiết chế văn hóa đơn lẻ, mà được gắn kết với mô hình chăm sóc sức khỏe cộng đồng – một hướng tiếp cận mang tính nhân văn và thiết thực.

Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Thái Nguyên đã phối hợp với Sở Y tế thành lập nhóm Zalo “02 mô hình thư viện + chăm sóc sức khỏe cộng đồng” nhằm kịp thời trao đổi thông tin, tháo gỡ khó khăn và hỗ trợ triển khai đồng bộ tại cơ sở. Việc kết hợp hai mô hình này giúp người dân, đặc biệt là người cao tuổi, vừa có thêm không gian sinh hoạt tinh thần, vừa được tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe ban đầu ngay tại địa phương, góp phần giảm tải cho tuyến y tế cấp trên.

Sự chung tay của các tổ chức xã hội cũng đang tạo thêm sức lan tỏa cho mô hình. Hội Nhà báo tỉnh Thái Nguyên đã vận động hội viên, các cơ quan báo chí quyên góp hơn 100 ấn phẩm sách, báo, tạp chí để hỗ trợ thư viện cơ sở. Ngày 23/4, đoàn công tác đã tổ chức trao tặng cho Thư viện xã Ba Bể, góp phần làm giàu thêm nguồn tri thức phục vụ người dân.

Từ một mô hình thiết chế văn hóa cơ sở, Thư viện và Trung tâm sinh hoạt văn hóa cộng đồng đang dần trở thành điểm kết nối tri thức, văn hóa và an sinh xã hội. Đây cũng là cách Thái Nguyên hiện thực hóa mục tiêu xây dựng xã hội học tập, phát triển con người toàn diện và nâng cao chất lượng đời sống tinh thần của Nhân dân.

Trung tâm sinh hoạt văn hoá cộng động trở thành điểm kết nối tri thức, văn hoá

Trong bối cảnh chuyển đổi số và yêu cầu phát triển bền vững ngày càng rõ nét, việc xây dựng và đưa vào hoạt động mô hình Thư viện và Trung tâm sinh hoạt văn hóa cộng đồng tại Thái Nguyên đã góp phần nâng cao đời sống văn hóa tinh thần cho người dân địa phương, từng bước hình thành thói quen đọc sách, học tập suốt đời trong cộng đồng

 Tuấn Thành