Bắc Ninh phát triển công nghiệp hỗ trợ, thúc đẩy công nghiệp công nghệ cao

Phát triển công nghiệp hỗ trợ được thành phố Bắc Ninh đặc biệt quan tâm

Phát triển mạng lưới doanh nghiệp cung ứng

Ngày 8/10/2026, Phó Chủ tịch UBND thành phố Bắc Ninh Phạm Văn Thịnh ký Quyết định số 1229/QĐ-UBND phê duyệt Đề án phát triển công nghiệp hỗ trợ trên địa bàn thành phố Bắc Ninh giai đoạn 2026–2030, định hướng đến năm 2035. Đề án được xây dựng trên cơ sở các quy định của Chính phủ về phát triển công nghiệp hỗ trợ và Chương trình phát triển công nghiệp hỗ trợ giai đoạn 2026–2035 được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 929/QĐ-TTg ngày 25/5/2026.

Đề án xác định phát triển công nghiệp hỗ trợ phải gắn chặt với các ngành công nghiệp chủ lực, lấy nhu cầu về nguyên vật liệu, linh kiện, phụ tùng và dịch vụ kỹ thuật của các tập đoàn đa quốc gia, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) và doanh nghiệp đầu chuỗi làm căn cứ định hướng thu hút đầu tư, phát triển sản phẩm. Trọng tâm là nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp trong nước, từng bước chuyển từ gia công, sản xuất sản phẩm đơn giản sang các sản phẩm có hàm lượng công nghệ và giá trị gia tăng cao hơn.

Định hướng này có ý nghĩa quan trọng đối với Bắc Ninh trong quá trình phát triển công nghiệp theo chiều sâu. Khi quy mô sản xuất công nghiệp và sự hiện diện của các doanh nghiệp FDI ngày càng lớn, việc phát triển hệ thống doanh nghiệp cung ứng trong nước không chỉ góp phần hoàn thiện chuỗi sản xuất mà còn mở rộng cơ hội để doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu hơn vào mạng lưới sản xuất toàn cầu.

Nâng năng lực doanh nghiệp, phát triển mạng lưới nhà cung cấp

Theo mục tiêu cụ thể, đến năm 2030, Bắc Ninh phấn đấu có từ 700 doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ trở lên hoạt động trong các ngành công nghiệp ưu tiên. Khoảng 60% doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ trong nước áp dụng hệ thống quản lý sản xuất, quản lý chất lượng và các tiêu chuẩn phù hợp với yêu cầu của mạng lưới sản xuất toàn cầu.

Đoàn công tác do ông Hoàng Anh Tuấn, Phó Giám đốc Sở Công Thương thành phố Bắc Ninh làm trưởng đoàn kiểm tra tình hình hoạt động sản xuất tại Công ty Cổ phần cơ khí và tự động hóa ALPHA VINA, phường Đa Mai, thành phố Bắc Ninh.

Thành phố Bắc Ninh đồng thời hướng tới gia tăng số doanh nghiệp nội địa được các tập đoàn đa quốc gia, doanh nghiệp đầu chuỗi đánh giá, công nhận là nhà cung cấp chính thức hoặc nâng cấp vị trí trong chuỗi cung ứng. Đây là mục tiêu quan trọng, bởi việc nâng cao năng lực quản trị, chất lượng sản phẩm và khả năng đáp ứng tiêu chuẩn của khách hàng là điều kiện để doanh nghiệp trong nước tiếp cận các đơn hàng có yêu cầu kỹ thuật cao, duy trì quan hệ cung ứng ổn định và từng bước nâng cao giá trị trong chuỗi sản xuất.

Để hỗ trợ doanh nghiệp hiện thực hóa mục tiêu này, trong giai đoạn đến năm 2030, thành phố phấn đấu hằng năm hỗ trợ ít nhất 20 lượt doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh, đáp ứng yêu cầu của mạng lưới sản xuất toàn cầu; tổ chức ít nhất 2 hoạt động kết nối cung – cầu, phát triển nhà cung cấp. Các hoạt động sẽ hướng tới kết nối trực tiếp doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ với tập đoàn đa quốc gia, doanh nghiệp đầu chuỗi và doanh nghiệp sản xuất sản phẩm cuối cùng trong và ngoài thành phố.

Cùng với đó, cơ sở dữ liệu số về công nghiệp hỗ trợ được xây dựng và cập nhật nhằm kết nối năng lực cung ứng của doanh nghiệp với nhu cầu của các doanh nghiệp lắp ráp. Khi được tổ chức hiệu quả, dữ liệu này có thể hỗ trợ cơ quan quản lý nhận diện năng lực sản xuất hiện có, giúp doanh nghiệp tìm kiếm đối tác phù hợp và tạo điều kiện để hoạt động xúc tiến đầu tư gắn sát hơn với nhu cầu thực tế của chuỗi cung ứng.

Định hướng đến năm 2035, Bắc Ninh phấn đấu có từ 1.000 doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ trở lên hoạt động trong các ngành công nghiệp ưu tiên; khoảng 80% doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ trong nước áp dụng hệ thống quản lý sản xuất, quản lý chất lượng và các tiêu chuẩn phù hợp với mạng lưới sản xuất toàn cầu. Xa hơn, thành phố hướng tới hình thành tương đối đầy đủ mạng lưới công nghiệp hỗ trợ cho các ngành công nghiệp chủ lực, từng bước làm chủ một số công nghệ, sản phẩm quan trọng và phát triển doanh nghiệp nội địa có năng lực nghiên cứu, phát triển sản phẩm mới.

Các chỉ tiêu này cho thấy định hướng phát triển công nghiệp hỗ trợ không chỉ tập trung mở rộng số lượng doanh nghiệp, mà còn đặt trọng tâm vào chất lượng, năng lực công nghệ và khả năng tham gia chuỗi cung ứng. Hiệu quả của Đề án vì vậy cần được nhìn nhận cả ở mức độ phát triển doanh nghiệp lẫn khả năng hình thành các mối liên kết sản xuất thực chất giữa doanh nghiệp trong nước với các tập đoàn, doanh nghiệp đầu chuỗi.

Ưu tiên điện tử, bán dẫn và công nghiệp công nghệ cao

Trong giai đoạn đến năm 2030, công nghiệp hỗ trợ ngành điện tử và bán dẫn được xác định là lĩnh vực ưu tiên hàng đầu, nhằm phát huy hệ sinh thái công nghiệp điện tử hiện có và định hướng phát triển Bắc Ninh thành trung tâm điện tử, bán dẫn và công nghiệp công nghệ cao.

Các lĩnh vực ưu tiên tiếp theo gồm công nghiệp hỗ trợ phục vụ công nghiệp công nghệ cao; cơ khí chế tạo, cơ khí chính xác và tự động hóa; sản xuất, lắp ráp ô tô. Đối với công nghiệp hỗ trợ ngành dệt may, da giày, thành phố định hướng phát triển có chọn lọc, không khuyến khích mở rộng các sản phẩm thâm dụng lao động, tài nguyên và có giá trị gia tăng thấp.

Việc xác định các lĩnh vực ưu tiên tạo cơ sở để thành phố định hướng nguồn lực, lựa chọn dự án và phát triển sản phẩm phù hợp với nhu cầu của hệ sinh thái công nghiệp. Theo Đề án, hoạt động thu hút đầu tư cần căn cứ vào quy mô thị trường, năng lực doanh nghiệp hiện hữu, định hướng phát triển công nghiệp công nghệ cao và khả năng liên kết với khu vực FDI. Thành phố ưu tiên các dự án có công nghệ hiện đại, năng lực cạnh tranh cao, có khả năng bổ sung những công đoạn, sản phẩm còn thiếu hoặc có năng lực cung ứng hạn chế trong chuỗi sản xuất công nghiệp trên địa bàn.

Song song với thu hút các dự án mới, phát triển nhà cung cấp trong nước được xác định là một hướng triển khai quan trọng. Doanh nghiệp cần được hỗ trợ đánh giá năng lực, cải tiến quy trình sản xuất, thử nghiệm và công nhận sản phẩm theo yêu cầu của khách hàng. Các doanh nghiệp dẫn dắt và doanh nghiệp FDI được khuyến khích chia sẻ nhu cầu mua hàng, tiêu chuẩn nhà cung cấp, tăng cường mua hàng trong nước, hỗ trợ phát triển nhà cung cấp và chuyển giao công nghệ, kinh nghiệm quản trị cho doanh nghiệp Việt Nam.

Cách tiếp cận này góp phần gắn kết hoạt động thu hút đầu tư với phát triển năng lực sản xuất trong nước. Thay vì chỉ quan tâm đến quy mô dự án và vốn đầu tư, việc hình thành các mối liên kết cung ứng có khả năng tạo thêm cơ hội cho doanh nghiệp nội địa tiếp cận thị trường, nâng cao trình độ công nghệ và cải thiện khả năng cạnh tranh.

Đồng bộ hạ tầng, công nghệ và nguồn nhân lực

Để thực hiện các mục tiêu đề ra, Đề án xác định các nhóm giải pháp về hoàn thiện cơ chế, chính sách; phát triển hạ tầng; nâng cao năng lực cạnh tranh; thúc đẩy khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; đào tạo nguồn nhân lực; mở rộng thị trường và tăng cường liên kết chuỗi cung ứng.

Về hạ tầng, thành phố Bắc Ninh định hướng thực hiện chủ trương bố trí 5% quỹ đất công nghiệp trong các khu, cụm công nghiệp gắn với các cơ chế thu hút doanh nghiệp công nghệ cao thuộc khu vực kinh tế tư nhân, doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo theo quy định. Cùng với quỹ đất, việc hoàn thiện hạ tầng điện, nước, môi trường, hạ tầng số, viễn thông, logistics và các dịch vụ kỹ thuật phục vụ sản xuất công nghiệp hiện đại cũng là yêu cầu cần được quan tâm.

Các chương trình hỗ trợ doanh nghiệp tập trung vào áp dụng tiêu chuẩn quản lý, cải tiến năng suất và chất lượng, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và phát triển sản xuất thông minh. Thành phố đồng thời thúc đẩy nghiên cứu, ứng dụng và chuyển giao công nghệ; hỗ trợ bảo hộ sở hữu trí tuệ, phát triển các dịch vụ đo lường, thử nghiệm, kiểm định và chứng nhận. Liên kết giữa doanh nghiệp với viện nghiên cứu, trường đại học và cơ sở đào tạo nghề được chú trọng nhằm đáp ứng nhu cầu nhân lực chất lượng cao.

Trong xúc tiến thương mại, thành phố Bắc Ninh định hướng đẩy mạnh kết nối cung – cầu, tìm kiếm nhà cung cấp, hỗ trợ doanh nghiệp tham gia hội chợ, triển lãm chuyên ngành và các nền tảng thương mại điện tử, sàn giao dịch giữa doanh nghiệp với doanh nghiệp trong nước và quốc tế. Hoạt động hướng dẫn về quy tắc xuất xứ, tiêu chuẩn kỹ thuật và tận dụng ưu đãi từ các hiệp định thương mại tự do cũng được chú trọng, góp phần giúp doanh nghiệp mở rộng thị trường và nâng cao khả năng tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu.

Về tổ chức thực hiện, UBND thành phố Bắc Ninh giao Sở Công Thương làm đầu mối theo dõi, đôn đốc triển khai Đề án; chủ trì tham mưu trình HĐND thành phố ban hành nghị quyết quy định mức chi cụ thể cho các hoạt động phát triển công nghiệp hỗ trợ trong quý IV/2026. Cơ sở dữ liệu số về công nghiệp hỗ trợ dự kiến hoàn thành trong quý I/2027. Các sở, ngành, Ban Quản lý các khu công nghiệp và UBND các xã, phường được giao phối hợp thực hiện nhiệm vụ theo lĩnh vực phụ trách, từ bố trí nguồn lực, hỗ trợ đổi mới công nghệ, phát triển nhân lực đến hoàn thiện hạ tầng và kết nối doanh nghiệp FDI với doanh nghiệp trong nước.

Với các mục tiêu và nhiệm vụ cụ thể, Đề án tạo cơ sở để Bắc Ninh từng bước nâng cao năng lực hệ thống doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ, hoàn thiện chuỗi cung ứng và cải thiện chất lượng thu hút đầu tư. Kết quả thực hiện sẽ phụ thuộc vào tiến độ triển khai chính sách, khả năng đáp ứng về hạ tầng và nguồn nhân lực, cũng như mức độ hình thành các liên kết thực chất giữa doanh nghiệp nội địa với các tập đoàn, doanh nghiệp đầu chuỗi.

Nếu được triển khai đồng bộ, phát triển công nghiệp hỗ trợ sẽ góp phần giúp Bắc Ninh chuyển từ lợi thế về quy mô sản xuất sang nâng cao năng lực công nghệ, giá trị gia tăng và chất lượng tăng trưởng công nghiệp; đồng thời mở rộng cơ hội để doanh nghiệp trong nước tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng của các ngành công nghiệp công nghệ cao.

 Tuấn Thành