Phân bón Cà Mau nâng tầm vai trò trong chuỗi giá trị an ninh lương thực Quốc gia

Những năm gần đây, thế giới liên tục chứng kiến các biến động lớn từ xung đột địa chính trị, đứt gãy chuỗi cung ứng, biến động giá năng lượng cho đến các yêu cầu ngày càng khắt khe về phát triển xanh và giảm phát thải. Trong bối cảnh đó, ngành phân bón không còn được nhìn nhận đơn thuần là một ngành công nghiệp sản xuất đầu vào cho nông nghiệp mà đang trở thành một mắt xích quan trọng trong chuỗi an ninh kinh tế, năng lượng và lương thực của mỗi quốc gia.

Toàn cảnh Hội thảo “Chiến lược phát triển phân bón quốc gia trong bối cảnh biến động kinh tế - địa chính trị toàn cầu”.

Phân bón không chỉ là đầu vào của nông nghiệp

Tại hội thảo, nhiều chuyên gia nhận định rằng nếu năng lượng là hạ tầng của công nghiệp thì phân bón chính là hạ tầng của an ninh lương thực. Bởi khả năng đảm bảo nguồn cung phân bón ổn định, chất lượng và hiệu quả sẽ quyết định trực tiếp đến năng suất cây trồng, khả năng duy trì sản xuất nông nghiệp cũng như sức chống chịu của nền kinh tế trước các biến động toàn cầu.

Trong khuôn khổ chương trình, bà Nguyễn Thị Hiền – Phó Tổng Giám đốc Tổng Công ty Phân bón Dầu khí Cà Mau (PVCFC, Hose: DCM, đơn vị thành viên của Petrovietnam) đã có tham luận về vai trò của doanh nghiệp phân bón trong bối cảnh mới, đồng thời chia sẻ những định hướng chiến lược của Phân bón Cà Mau trước các biến động ngày càng phức tạp của kinh tế toàn cầu.

Theo đại diện PVCFC cho biết, tương lai của ngành phân bón không chỉ được quyết định bởi năng lực sản xuất, mà còn bởi khả năng tạo ra giá trị cho toàn bộ hệ sinh thái nông nghiệp. Doanh nghiệp phân bón cần tham gia sâu hơn vào quá trình chuyển đổi của nông nghiệp Việt Nam, từ cung cấp dinh dưỡng cây trồng sang đồng hành cùng người nông dân trong các giải pháp canh tác, quản lý dinh dưỡng, sử dụng tài nguyên hiệu quả và giảm phát thải, đồng thời tạo ra giá trị dài hạn cho nông nghiệp.

Bà Nguyễn Thị Hiền - Phó TGĐ Phân bón Cà Mau trình bày tham luận về ngành Phân bón Việt Nam trong bối cảnh mới.

Năm trụ cột chiến lược cho giai đoạn phát triển mới

Thách thức lớn nhất hiện nay không phải là biến động giá phân bón mà là khả năng duy trì sự ổn định của chuỗi cung ứng nông nghiệp trong bối cảnh thế giới ngày càng khó dự báo. Khi năng lượng, logistics hay nguyên liệu đầu vào đều có thể biến động bởi các yếu tố địa chính trị, doanh nghiệp phân bón cần chuẩn bị năng lực thích ứng dài hạn thay vì chỉ phản ứng với những biến động ngắn hạn.

Dù Việt Nam đã chủ động được nguồn cung Urê trong nước, nhiều nguyên liệu và dòng sản phẩm phân bón quan trọng vẫn phụ thuộc vào nhập khẩu, đặc biệt là Kali và một số nguyên liệu đầu vào phục vụ sản xuất. Chỉ một biến động nhỏ tại các tuyến vận tải năng lượng quốc tế cũng có thể tạo ra hiệu ứng dây chuyền lên giá nguyên liệu, chi phí sản xuất và nguồn cung phân bón toàn cầu.

Từ góc độ doanh nghiệp đầu ngành, Phân bón Cà Mau xác định chiến lược phát triển trong giai đoạn tới dựa trên 5 trụ cột gồm: Tự chủ – Xanh – Thông minh – Liên kết – Hội nhập. Trong đó, tự chủ không chỉ là tự chủ năng lực sản xuất mà còn là khả năng chủ động nguồn nguyên liệu, tự chủ là nền tảng để nâng cao năng lực chống chịu trước biến động thị trường; xanh là yêu cầu tất yếu trong bối cảnh các tiêu chuẩn ESG, CBAM và mục tiêu giảm phát thải đang dần trở thành điều kiện cạnh tranh mới trên thị trường quốc tế; thông minh là ứng dụng khoa học công nghệ, dữ liệu hoá trong toàn bộ chuỗi giá trị; liên kết và hội nhập sẽ giúp doanh nghiệp tận dụng hiệu quả hơn các nguồn lực trong nước và quốc tế, đồng thời nâng cao năng lực tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Năng lực tự chủ và khả năng thích ứng là yếu tố cạnh tranh quan trọng của các doanh nghiệp phân bón.

Thực tế cho thấy, năng lực chống chịu và thích ứng đang trở thành yếu tố cạnh tranh quan trọng của các doanh nghiệp phân bón. Năm 2025, Phân bón Cà Mau ghi nhận doanh thu 17.033 tỷ đồng, lợi nhuận trước thuế đạt 2.207 tỷ đồng, vượt kế hoạch đề ra. Sản lượng xuất khẩu đạt 458.000 tấn, hiện diện tại 22 thị trường quốc tế. Đồng thời, doanh nghiệp cũng đặt kỳ vọng đến năm 2030 doanh thu vượt mốc 30.000 tỷ đồng khi quyết định mở rộng từ kinh doanh phân bón sang doanh nghiệp cung cấp giải pháp dinh dưỡng cho cây trồng, công nghệ sau thu hoạch, chế biến nông sản sau thu hoạch. Những con số này cho thấy dư địa phát triển của ngành phân bón Việt Nam không chỉ nằm ở thị trường nội địa mà còn ở khả năng tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng khu vực và toàn cầu.

PV